سایت خبری تحلیلی 19دی آنلاین

راهکارهای مقابله با ریزگردها به عنوان یک بحران ملی

ریزگردهایی که زندگی چند میلیون را به خاک خاکستری نشانده و وضعیت سلامتی آنان را به نقاط حساس و خطرناک رسانده و قد و بالایشان پنج برابر کوه دماوند شده را دیگر نمی توان دست کم گرفت.

فاطمه محمدی

١٠ سال پیش پدیده ریزگرد ابتدا آسمان اهواز را فراگرفت اما امروز ۲۱ کشور و ۱۸ استان ایران با جولان آن ها دست در گریبان هستند؛ ریزگردهایی که زندگی چند میلیون را به خاک خاکستری نشانده و وضعیت سلامتی آنان را به نقاط حساس و خطرناک رسانده و قد و بالایشان پنج برابر کوه دماوند شده را دیگر نمی توان دست کم گرفت.

جولان ریزگردها برخی مناطق ایران را برای زیست مردم و حتی دیگر موجودات زنده دشوار و تا سر حدغیرقابل تحمل ناامن کرده و باعث کاهش تولیدات کشاورزی به میزان پنج تا ۳۰ درصد شده است.

آلاینده های صنعتی، آمد وشد خودروها، آتش سوزی جنگل ها، گسترش بیابان ها، شخم زدن زمین در آب و هوای خشک نیز به افزایش ریزگردها دامن می زند.

غلظت بالای ذرات در طوفان های گرد وغبار باعث سینوزیت، برونشیت، آسم، آلرژی و صدمه به عملکرد دفاعی بدن می شود و تنفس طولانی مدت آن منجر به افسردگی، گیجی و ضعف بدن و صدمه به شش ها و تنفس کوتاه مدت آن منجر به سرفه و تحریک شش ها می شود.

اردشیر شیخ آزادی رئیس دانشگاه علوم پزشکی استان لرستان عنوان کرد: 3.4 درصد مرگ و میرهای ناشی از مشکلات تنفسی به خاطر مواجهه مستمر با آلاینده ها است.

علی‌عسگر ظاهریا نماینده مردم مسجد سلیمان در مجلس دهم هم معتقد است که غلظت خاک استان خوزستان موجب پیداش بیماری‌های ناشناخته و بیشتر شدن بیماری‌های لاعلاج شده و سالانه بیش از ۲۲ هزار نفر را راهی مراکز درمانی می کند.

راهکارهای مقابله با ریزگردها:

ریزگردها هر منشائی اعم از داخلی و خارجی که داشته باشند، دیگر تبدیل به بحران ملی و منطقه ای شده و باید در پی راهکار بود.

درخت کاری:

 معصومه ابتکار رییس سازمان حفاظت از محیط زیست ایران مهمترین راهکار را کاشت درخت می داند ویکی از برنامه های دولت را کاشت درخت در ۲۰۰ هکتار اراضی اطراف کربلا دانست.

جنگل زایی:

طبق آمار سازمان ملی هوانوردی و فضایی، ایران سالانه یک و نیم درصد از جنگل های خود را از دست می دهد که این امر در حال رقم زدن یک فاجعه است که تا صد سال آینده ایران جنگلی نخواهد داشت.

با حفاظت بیشتر از جنگل و استفاده از بازیافت کاغذ برای ساخت مصنوعات به جای قطع درختان و واردات چوب، می توان جلوی تخریب جنگل ها را گرفت.

ایجاد و توسعه پوشش گیاهی:

این امر در مناطق بیابانی و کمربندهای جنگلی برای جلوگیری از پیشرفت بیابان باید در دستور کار جدی مسئولان باشد.

ریگ ریزی:

پرویز کردوانی پدر زمین شناسی ایران نیز برای حل مسئله گرد وغبار و تثبیت خاک بیابان‌ها، پاشیدن ریگ را به جای مالچ پیشنهاد می‌کند که ارزان و آسان به دست می‌آید ومی‌توان سالی صد تا دویست هکتار را ریگ‌پاشی کرد و در این صورت خاک به سرعت تثبیت می‌شود.

بکارگیری بادشکن های بزرگ:

تیزهوش رییس دانشگاه محیط زیست معتقد است بادشکن های بزرگی باید در عرصه های جنگلی یا پهنه سبز بزرگ احداث شود و بارگذاری سازه های سکونتگاهی که مانع از توزیع یا عامل ایجاد منابع جدید نشود باید بکار گرفته شود.

ایجاد عزم ملی:

فریدون حسنوند نماینده مردم اندیمشک در مجلس نیز در گفت وگو با خبرنگار ۱۹دی عنوان کرد: برای حل این مشکل نیاز به عزم ملی و همکاری سران سه قوه بخصوص قوه مجریه است زیرا مشکل اصلی ضعف مدیریت و بی برنامگی در برخی جاها و مشکل دیگر نداشتن اعتبارات مورد نیاز است.

کنترل آلاینده ها:

همایون یوسفی نماینده مردم اهواز در مجلس نیز در گفت و گو با خبرنگار ما گفت: برای حل این موضوع باید آلاینده های محیطی و برای خوزستان آلاینده های نفتی کنترل شود.

مداخله نکردن در طبیعت:

نماینده مردم ایذه در مجلس شورای اسلامی در گفت وگو با خبرنگار ۱۹دی با بیان این که دست بردن در اکوسیستم طبیعت مسبب این وضعیت است، گفت: ضعف مدیریت حال بد را برای خوزستان رقم زده؛ بخش اعظم ریزگردهای این استان منشاء داخلی دارد و این مسئله به دلیل از بین رفتن تالاب ها و نخل ها و مراقبت نکردن از موهبت های طبیعی و نتیجه برداشت های بی مورد از آب کارون و سد سازی ها است.

هدایت الله خادمی گفت: برای مقابله با ریزگردها باید درخت کاری شود، تالاب ها احیا و مالچ پاشی انجام شود، وزارت نفت که در مناطق یاران و ازادگان عملیات های نفتی را انجام می دهند باید سیستم پسماند به روز داشته و باید توجه جدی به بودجه ریزی بخصوص برای استان خوزستان شود.

کاهش حفاری های وزارت نفت:

عامل دیگر که کمتر به آن اشاره می شود این است که برخی کارشناسان محیط زیست علت خشک شدن بخشی از این تالاب را حفاری‌های وزارت نفت ایران می‌دانند.

روش های مکانیکی:

ایجاد پوشش هایی مانند خرده های کاه، گندم، برنج، شن، گراول، خاک اره، برگ گیاهان، کودهای گیاهی و حیوانی برای تثبیت تپه های شنی و مواد مصنوعی مثل پوشش های پلیمری و پلی اتیلنی نیز در مناطقی از جهان استفاده می شوند.

روش های مهندسی:

این روش ها بیشتر برای ایجاد موانعی در دسترسی به مراتع و چراگاه ها است و استفاده از تجربیات تجربه کشورهای موفق می تواند یاری گر باشد به عنوان مثال، در استان های خشک کشور چین از حصارهای سیمی جهت محافظت چراگاه ها در مقابل چرای نامحدود استفاده می شود که موجب ممانعت از توسعه بیشتر بیابان می گردد.

 روش های شیمیایی:

استفاده از مواد شیمیایی مثل مواد زائد نفتی(مالچ نفتی) و مالچ های پلاستیکی نیز برای متوقف کردن حرکت تپه های شنی تجربه شده که البته برای محیط زیست، خاک و آبهای زیرزمینی مضر است.

اقدامات اقتصادی-اجتماعی:

تمرکز بر سیاست های مدیریت زمین مانند سیاست های بهسازی زمین، استراتژی های کاهش فقر و بهره وری بیشتر از آب، بیابان زدایی و برگشتن به اقلیم و فضای طبیعی متناسب با مقتضیات آن و داشتن برنامه ای برای رونق کشاورزی و طرح تثبیت سالیانه ۵۰۰ هزار هکتار شن های روان دربرنامه چهام توسعه در این روش توصیه می شود.

وارد عمل شدن شهرداری ها:

بیابان زدایی با کاشت درختان مقاوم نسبت به کم آبی و شوری خاک یکی از راهکارهای مهم است وبه عنوان مثال در پیاده روی اربعین که با حضور میلیون ها زائر است یا در کاروان های راهیان نور نهال هایی را در اختیار مردم قرار دهند و هر نفر طبق اصول و در جایگاه تعیین شده یک درخت بکارد.

احیای تالاب ها:

تیزهوش رییس دانشگاه محیط زیست احیای تالاب های شادگان و هورالعظیم و تامین حق آبه رودخانه های غرب کشور را از راهکارهای مهم می داند.

احیای دریاچه ارومیه:

اریک سولهایم معاون دبیرکل سازمان ملل متحد در امور محیط زیست معتقد است خشک شدن دریاچه ارومیه نه تنها زندگی مردم را در سطح محلی و ملی به خطر می اندازد بلکه با طوفان های نمک این دریاچه شور اثرات جهانی وسیعی را باید متصور بود.

احیای دریاچه نمک قم:

گرچه کمتر از سوی مسئولان کشوری به وضعیت این دریاچه اهمیت داده می شود اما سامان ندادن به آن مشکلات بزرگی را در آینده برای کشور به وجود خواهد آورد.

پدیده ریزگردها رو به افزایش است و سرنوشت استان های خوزستان و همدان و کرمانشاه در آینده نزدیک در انتظار مردم سایر استان ها است.

زنگ خطر به صدا درآمده و اهواز به عنوان آلوده ترین شهر جهان از سوی سازمان ملل معرفی و حتی پای این دانه های ریز به خراسان جنوبی هم رسیده و باید در پی اجرای سریع بهترین راهکارها و برنامه ریزی دقیق جهت مقابله با ریزگردها بود.

 

 

telegram 19dey.com
شامل تصویر کد امنیتی به صورت CAPTCHA.

اخبار مرتبط

شبکه خبری

نسخه قابل چاپ:
تعداد نظرات: 0
همه مطالب تاریخ: ٢۴-٠۴-١٣٩۶, ١٧:۵١

   

پر مبحث ترین ها