سایت خبری تحلیلی 19دی آنلاین

نشریه آتلانتیک:

ایران بسیار پیشرفته تر و روشنفکرتر از عربستان متحجر و وهابی ست

آمریکایی ها در تهران آسودگی بسیار بیشتری نسبت به ریاض احساس خواهند کرد.

نشریه آتلانتیک نوشت: تنش زدایی میان امریکا و ایران در جهت منافع هردو کشور است.

به گزارش سرویس بین الملل پایگاه خبری «تیک» Tik.ir، سیاست خارجی به نیازها و نه علایق توجه می کند و نیازهای چندگانه باعث شده است که امریکا و ایران به سوی تنش زدایی حرکت کنند. در واقع، بیگانگی میان امریکا و ایران که یک دهه بیشتر از بیگانگی میان امریکا و "چین سرخ" طول کشیده است، در روابط بین المللی موضوع نامعمولی محسوب می شود، زیرا هردو کشور در منافع ژئوپولتیکی بسیار زیادی شریک هستند.


این عقیده که منافع اسرائیل حتی با توجه به حضور عربستان سعودی در کنار آن، از آشتی میان امریکا و ایران – نخستین ابرقدرت جهان باستان – به طور قطع و یا حتی برای همیشه دچار زیان خواهد شد، مشکل آفرین شده است. آری، دستگاه لابی گری داخلی اسرائیل بسیار مهیب است و آری، نخست وزیر اسرائیل به نوعی، یک دسیسه چین مصمم محسوب می شود، ولی آنها در نهایت قادر نخواهند بود که شاخه اجرایی امریکا را از غنیمت شمردن یک فرصت دیپلماتیک که در هر قرن فقط چند بار روی می دهد، مانع شوند. قطع نظر از نتیجه مذاکرات طولانی مدت بر سر برنامه هسته ای ایران، منافع اسرائیل نمی تواند سد راه گرمی روابط میان ایران و امریکا در سالهای آتی – در زمان رئیس جمهور کنونی یا بعدی - شود.

خصومت از قرار اطلاع دولت اوباما نسبت به اسرائیل صرفاً انعکاس یک جغرافیای سیاسی در حال ظهور قرن بیست ویکمی همراه با جریانات وسیع تغییر دهنده فرهنگ، جغرافیا، اقتصاد، زنجیره های عرضه منابع طبیعی و دستاوردهای نظامی است. در حالی که روند جهانی شدن نقشه دنیا را کوچک می کند و بر سر هر بخش از آن رقابت های شدیدی در جریان است، سخن گفتن از خاورمیانه بدون در نظر گرفتن آسیا امکان پذیر نیست. لذا اجازه دهید از آنجا شروع کنم، زیرا توجه "محوری" منظور شده دولت امریکا به آسیا و ایجاد روابط با ایران ذاتاٌ به یکدیگر متصل هستند.

منطقه هند و اقیانوس آرام با وجود رشد آهسته خود، همچنان قلب اقتصاد جهان و محل مهم ترین خطوط ارتباطی دریایی و بسیاری از مراکز قدرت اقتصادی است که برخی از آنها ( مانند ژاپن وکره جنوبی) متحدان بالقوه آتی محسوب می شوند. از دوره نخست ریاست جمهوری اوباما، دولت او به درستی بر عطف توجه بیشتر بر آسیا مصمم شده است تا ضمن دفاع از متحدان خود در برابر توسعه دریایی چین، از تجارت جهانی محافظت کند. اگرچه وجود آشوب در خاورمیانه در این روند مداخله کرده، ولی موازنه نظامی فزاینده دشوار در صحنه دریایی آسیا نیازمند آن است که امریکا حداقل در طول زمان، راهی را برای کاهش مداخلات نقطه به نقطه خود در مناقشات خاورمیانه بیابد.

برای انجام این کار، هیچ راهی موثر تر از ورود به تفاهم راهبردی با ایران وجود ندارد.این اقدام همانند درک ایجاد شده میان امریکا و چین در سال 1972 میلادی چندان با زبان قرار دادها و پیمان ها سروکار ندارد، بلکه از طریق احترام متقابل و موافقت های بی سروصدا با انتظارات رهبران دو طرف حاصل می شود.

امریکا به ایران برای مبارزه با داعش و در عین حال، اعمال فشار بر دولت مذهب برای متعادل کردن موضع خود در قبال اهل سنت آن کشور و ایجاد ثبات داخلی در عراق نیاز دارد. همچنین در صورتی که دولت اسلام گرا در ترکیه نافرمان تر شود، می توان از ایران برای ایجاد توازن علیه آن بهره گرفت( به هرحال، ایران و ترکیه از زمان جنگ های صفوی و عثمانی در اوایل قرن هفدهم میلادی به این سو، همزیستی ناخوشایندی با یکدیگر داشته و در صدد خنثی کردن یکدیگر بوده اند.) علاوه براین، ایران و امریکا می توانند به طور بالقوه در کنار یکدیگر برای حفظ قدرت سیاسی علوی های حاکم بر سوریه حتی در صورت برکناری رئیس جمهوربشار اسد از قدرت همکاری کنند. ایران همچنین می تواند با ایجاد آرامش در افغانستان همسایه بعد از خروج امریکا از آن، نقش سپر را در برابر عوامل پاکستانی و سعودی هوادار طالبان ایفا کند. ارتش امریکا پیش از این نیز به صورت مخفی از مداخله ایران در افغانستان استقبال کرده است.

همه این موارد درجهت منافع ایران و البته امریکا خواهد بود. اگرچه ممکن است ایران برخی از این موارد را خود انجام دهد، ولی انجام آنها در هماهنگی با امریکا به طور قابل توجه ای به ایجاد ثبات درمنطقه بزرگ خاورمیانه کمک خواهد کرد.

پایان خصومت ما با ایران به معنای دورساختن متحدان خود در عربستان، مصر، خلیج فارس و نقاط دیگر نیست. در واقع، ما باید برای ایجاد اطمینان در میان آنها تلاش کنیم. من روش جایگزین کردن ائتلاف ها را پیشنهاد نمی دهم، بلکه اگر تنش زدایی با ایران به درستی انجام شود، روابط ما با کشورهای سنی مذهب به مخاطره نخواهد افتاد و باعث می شود که آنها به متحدانی صادق تر از گذشته تبدیل شوند. رژیم های دیکتاتور سنی مذهب در مصر و عربستان سعودی دهها سال است که اتحاد نظامی خود با امریکا را امری قطعی تلقی کرده اند، اگرچه فضای نفرت آلودی را به وجود آورده اند که به تولید تروریست های عامل حملات یازدهم سپتامبر انجامید. در مورد نیروهای جهادی سنی مذهب نیز باید گفت که آنها دشمنان سوگند خورده ما هستند که باید ازطریق ترکیبی از حملات نظامی، حمایت از میانه روهای سنی مذهب (در هر نقطه ای که یافت شوند) و از طریق دیپلماسی خلاق (از نوعی که مصالحه با ایران می تواند نماد آن باشد) به مبارزه با آنها ادامه دهیم.

منطقه شرق دریای مدیترانه - احتمالاً همانند وضعیت افغانستان از اواخر دهه 1970 میلادی به این سو- تا مدت دهها سال در وضعیت پرآشوب و خشونت بار قرار خواهد داشت. هر اندازه هماهنگی میان امریکا و ایران بیشتر باشد، احتمال کمتری وجود دارد که امریکا وادار شود حضور نظامی خود در خاورمیانه را افزایش دهد. اگر امریکا در مورد رویکرد محوری خود به آسیا جدی است، هدف آن باید قرار دادن بار ایجاد ثبات در سوریه و عراق بر دوش قدرت های منطقه ای ازجمله ایران باشد.

موارد بیشتری نیز وجود دارد. یک ایران متحد، ممکن است به ایجاد امنیت در یمن تحت نفوذ القاعده از طریق افراد قبیله حوثی ( شیعیان زیدی حاکم بر قلمرو یمن ) کمک کند و همچنین می تواند با نفوذ آینده چین در منطقه خلیج فارس مقابله نماید: ایران و هند هم اکنون نیروهای خود را به هم پیوند زده اند تا بندر چابهار - واقع در بلوچستان ایران- را توسعه دهند. این بندر می تواند روزی رقیب بندر گوادر در آن نزدیکی باشد که چین و پاکستان به طور مشترک در تلاش برای توسعه بیشتر آن هستند. تفاهم میان امریکا و ایران می تواند امنیت سراسری را برای شیخ نشین های خلیج {فارس} تضمین کند- یک ایران در حال گفتگو با امریکا، ایرانی خواهد بود که در برابر همسایگان خود به رویکرد نظامی تهاجمی کمتری متوسل خواهد شد. یک ایران دوستانه تر می تواند به ایجاد توازن موثر در برابر نفوذ روسیه در منطقه قفقاز کمک کند - منطقه ای که ، ولادیمیر پوتین در آنجا ارمنستان را به کشور اقماری خود تبدیل کرده، نیروهای خود را در نزدیکی گرجستان تضعیف شده قرار داده و آذربایجان سرشار از انرژی را به ایجاد روابط نزدیکتر باخود واداشته است.

در حالی که ایالات متحده می تواند برای تمام موارد بالا از ایران بهره ببرد، ایران نیز می تواند به گونه ای کنایه آمیز از امریکا برای بازکرن پای سرمایه گذاران خارجی ایران استفاده کند.

و در نهایت آن که، تنش زدایی میان امریکا و ایران در پشت سر خود یک نیروی فرهنگی را به دنبال دارد. ایران شیعه مذهب دموکراتیک و بسیار پیشرفته تر ، روشنفکرتر از عربستان سعودی متحجر، وهابی و دچار انزوای فرهنگی است. امریکایی ها در تهران آسودگی بسیار بیشتری نسبت به ریاض احساس خواهند کرد.

ایران همانند عربستان سعودی یک سازه مصنوعی نیست: هزاران سال است که یک کشور قدرتمند پارسی در فلات ایران وجود داشته است. اگر درواقع, منطقه شرق مدیترانه وارد یک دوره چند ده ساله خیزش خشونت بار شود، امکان تضعیف و فروپاشی عربستان بسیار بیشتر از ایران خواهد بود.

telegram 19dey.com

تگها: ایران، عربستان، آمریکا

شامل تصویر کد امنیتی به صورت CAPTCHA.

شبکه خبری

نسخه قابل چاپ:
تعداد نظرات: 0
همه مطالب تاریخ: ١٠-١٠-١٣٩٣, ١٠:١٠