صبر هاشمی پدیده نادری در بین سیاستمداران بود

 

فاطمه محمدی

سید ابوالقاسم رئوفیان از فعالان سیاسی اصولگراست که از پیش از انقلاب فعالیت های خود را آغاز کرد و از سال ۶۵ تا ۸۵ جامعه اسلامی فرهنگیان را تشکیل داد و۲۰ سال قائم مقام و دبیرکل در جبهه پیروان خط امام ورهبری جبهه ایستادگی و خانه احزاب بوده و سپس حزب اسلامی ایران زمین تاسیس و چهار دوره متوالی دبیرکلی این حزب را برعهده دارد.

وی امروز از چهره های میانه روی ااصولگراست به بهانه سالگرد آیت الله هاشمی رفسنجانی به گفت وگو پرداختیم، آنچه در زیل می آید ماحصل این گفت وگو است:

آیت الله هاشمی یک شخصیت جامع الاطراف بود

هاشمی یک شخصیت تعیین کننده و هدایت کننده در جریان های سیاسی داشت شما معتقد هستید که هم اکنون همه جریان های سیاسی خلاء وجود وی پی برده اند؟
خلاء حضور فکری و فیزیکی هاشمی منحصر در عرصه سیاسی نیست بلکه در دیگر عرصه های فعالیت نظام این خلاء احساس می شود.

زیرا ایشان تنها یک سیاستمدار مجرب امتحان پس داده و زیرک نبود بلکه ویژگی های منحصر به فردی داشت.

نبود هاشمی آسیب به نظام است ارتحال آیت الله هاشمی رفسنجانی ارتحال یک شخصیت سیاسی به تنهایی نبود ارتحال یک شخصیت جامع الاطرافی بود که به تعبیر فقیه و مرجع عالیقدر آیت الله جوادی آملی، «علمه شدید القوا» است.

 این که در پیام تسلیت ایشان آمده  «یوم ولد و یومئ مات ویوم یبعث حیا» این تحلیل علمه شدیدالقوی و تحلیلی از این واقعیت است که آقای هاشمی یک شخصیت کم نظیر بود که در مکتب امام رضوان الله به گونه ای تربیت شد و شخصیت فرهنگی، اجتماعی، سیاسی، اقتصادی و فقهی او به گونه ای تکریم پیدا کرد که فقه و اصول را می دانست، انقلاب را می فهمید و صبری زبانزد خاص و عام داشت و تا پایان عمر پای همه این ها ایستاد رفتار وی با اقشار مختلف جامعه و خانواده شهدا و رفاقت وی با رهبری را کجا می شود در دیگر افراد سراغ داشت؟.

صبر هاشمی یک پدیده نادری در بین سیاستمداران بود و باز تعبیر آیت الله جوادی است که گفت میراث هاشمی حفظ وحدت، عزت ملی، اعتدال و حفظ حقوق مردم است.

بیش از نیم قرن رنج و سختی با تلاش مخلصانه پیش، حین و پس از انقلاب بخصوص شکنجه های در زندان و تحمل هجمه های اواخر عمر را تحمل کرد.

 یکی از سنگین ترین هجمه ها که هیچ گاه یادم نمی رود نامه سرگشاده ای! بود که حسین فدایی آنچنان نیش دار و زهرآگین نوشته بود که تصور کردم این بار صبر هاشمی بشکند اما گویا چنین صحبتی مطرح نشده بود.

چرا اینقدر صبر کردند؟ علت اصلی بی پاسخ گذاشتن نقدها از سوی ایشان چه بود؟
برای حفظ نظام و انقلاب ارزش های والاتر و حفظ وحدت و تبیین حقوق شهروندی و حفظ حقوق مردم، و اینکه به عزت ملی خدشه وارد نشود، رهبری رنجش خاطر پیدا نکند و دشمنان جمهوری اسلامی ایران بازنگردند.

وی را به حق باید استوانه انقلاب بدانیم زیرا در زمان امام راحل و رهبر معظم انقلاب به عنوان یک یار صدیق، صبور، صالح و پرتلاش بود و به شدت به حقوق مردم و شهروندان و اینکه آزادی مردم با اجبار، سانسور، زندان و کشتار محدود نشود معتقد بود و روحیه این چنینی نداشت و با اینکه سیاستمداری ورزیده هوشمند بود، قلب رئوف و مهربانی داشت و به عنوان مثال برای مظلومیت امیرکبیر گریه می کرد.

اینکه امام فرمود هاشمی زنده است چون نهضت زنده است نیز به این معناست که تا زمانی که نهضت اسلامی باقی است نقش هاشمی و آثار حرکت وی در پیروزی انقلاب و استمرار آن زنده است هرچند در قید حیات نیست اما آثار، خاطرات و خدمات وی برجا مانده و اندیشه او در شریان های پیکره جامعه و نظام سیاسی کشور ساری و جاری است.

و این تعبیر که آیت الله جوادی آملی اظهارداشت که مرگ هاشمی را احاطه نکرد هاشمی بود که مرگ را احاطه کرد نشان دهنده شخصیت والای هاشمی است.

 هاشمی در هیچ یک از مشکلات کوتاه نیامد

برخی فکر می کنند از سر ناتوانی بود؟
هاشمی و ناتوانی اگر می شود؟ انصافا هاشمی در هیچ یک از مسائل و مشکلات کوتاه نیامد و با صبر و متانت مبتنی بر خرد جمعی حرکت کرد و البته این به معنای این که هاشمی اشتباه و خطایی نداشته، نیست. همه انسان ها خطاکار هستند.

 در ارتباط با مسائلی که پیش آمد از ایشان سوال کردیم که این همه صبر را از کجا آوردید ایشان گفت که از بچگی با قرآن مانوس بودم.

کسی که از کودکی با قرآن مانوس بوده و خود را در مکتب قرآن تربیت کرده و پیش از سال ۱۳۴۲ پای درس امام بوده و جلسات خصوصی متعدد با امام داشته این طبیعی است که به گونه ای تربیت شود که بتواند در مقابل همه مشکلات صبر کند؛ هاشمی به صبر ونماز پناه برده بود.

در حال حاضر باید روی ابعاد شخصیتی آقای هاشمی کار کرد تا وی را شناخت.

سوال من از همه سیاستمداران اعم از طیف ها و گرایش های مختلف بخصوص مخالفان (و برخی نیز معاند بودند که خدا به داد آن ها برسد) این است که شما آیت الله جوادی آملی را چگونه تعریف می کنید؟.

آیا وی کسی است که در یک جناح و طیف سیاسی خلاصه می شود؟ یا گرایش جناحی دارد؟ وی شخصیتی جامع الاطراف است ببینید درباره هاشمی چه می گوید؛ مقام معظم رهبری و امام رضوان الله چه می گویند.

همین گونه قلم نمی توان دست گرفت و نوشت یا تریبون پیدا کرد و بد گویی کرد باید به فکر روز قیامت بود اینکه گذشته و تلاش ها را زیر سوال برد چه نتیجه ای حاصل می شود؟

 آیت الله جوادی که دنبال پست و مقام و جایگاهی نیست اما در پیام تسلیت خود آقای هاشمی را صحابه صالح، صادق و تابع امام و کسی که پیام شهدا را به پیامبر منتقل می کند، می داند.

پیام تسلیت آیت الله جوادی نسبت به آقای هاشمی قابل تامل است

پیام تسلیت آیت الله جوادی نسبت به آقای هاشمی قابل تامل است

نباید در نقد دیگران از جاده صبر وانصاف خارج شد

نباید نسبت به افراد زود قضات کرد و از جاده صبر وانصاف خارج شد بایستی تمام نکات مثبت ومنفی را در نظر گرفت و در مجموع ارزیابی کرد.

دولتمردان باید در مکتب هاشمی ملفظ، درس بیاموزند

آیت الله هاشمی گفته بود که سینه من صندوق اسرار نظام، مردم و گروه ها است با این حال اسرار را حفظ می کرد و به مردم نزدیک بود این برای مسئولان نظام ما سخت است گویا این اقدام را نیاموخته اند به نظر شما وی چگونه به این شکل عمل می کرد؟ وسیاستمداران ما چگونه باید عمل کنند که در مواقع سخت بتوانند نظام و خون هایی که برای انقلاب ریخته شده را حفظ کنند؟
همین است که از هاشمی شخصیتی کم نظیر می سازد اگر مانند او زیاد بودند وی اینقدر جلوه نمی کرد.

امام راحل تنها یک انقلابی، فقیه، عارف، فیلسوف، مجتهد جامع الشرایط و مرجع تقلید نبود وی شخصیت جامع الاطراف بود که شاگردان زیادی را تربیت کرد اما همه آنان نتوانستند مانند امام شوند اما هاشمی بسیار به امام نزدیک بود.

شخصیت، رفتار، صبر، رازداری، سخت کوشی، تفقه در امور فقهی و دینی، آشنایی با اصول و مبانی انقلاب و نقش وی به عنوان یک عنصر اثرگذار در شکل گیری انقلاب، مثال زدنی است.

این که امام فرماندهی جنگ را به هاشمی می دهد از هاشمی شخصیت شدید القوا می سازد که خیلی ها اینگونه نیستند سخت است وی با وجود مخالفان جدی، چگونه عمل کرد؟

تاریخ را نمی توان انکار کرد باید ورق بزنیم بخوانیم زیرا کم نبودند کسانی که در نظام، حوزه علمیه، جامعه مدرسین، جامعه روحاینت و حتی مسئولیت های کلیدی در نظام داشتند اما مخالف وی بودند برای وی گفتند و نوشتند اما وی پاسخ هیچ کدام را نداد و این صبور بودن بسیار کار دشواری است اینکه از هر طرف هجمه وارد کنند اما وی برای حفظ ارزش های بالاتر آن ها را به جان بخرد و عکس العمل نشان ندهد.

 

دولتمردان ما باید در مکتب هاشمی ملفظ درس کشورداری، صبر وتحمل در مقابل ناملایمات، وفاداری به نهضت و آرمان های امام، یاری رهبری و بودن با خانواده شهدا و مردم را بیاموزند.

درست است که هاشمی در میان ما نیست اما هاشمی ملفظ شامل سخنان افکار، سیاست های تبیینی و مرام و مشی و مدارا کردن هاشمی با مخالفان خود و از کوره در نرفتن ها و نحوه اداره کشور وی و خطبه های نماز جمعه که خود دنیایی است در دسترس است ومی تواند مکتبی باشد که در مکتب هاشمی مسئولان ما باید شاگردی کنند و بیاموزند تا شاهد روزهای خوبی برای مردم و کشور باشیم.

ان شاءالله وصیت نامه سیاسی هاشمی هم تدوین شود

 من اخیرا شنیدم ایسنا خبری را منتقل کرده که شورایعالی امنیت ملی پرونده فوت هاشمی را رسیدگی کرده نتیجه بررسی ها ۱۰ برابر حد مجاز رادیواکتیو در بدن وی تشخیص داده شده اما علت فوت نبوده که این ها باید بررسی شود.

 هاشمی تحلیل درستی از رخدادها داشت

آقای هاشمی معتقد بود اگر سیاستمداران با مردم صادق باشند مردم با آنان روابط خوبی خواهند داشت به نظر شما احزاب و جریان های سیاسی با مردم صادق و روراست هستند؟
متاسفانه ما کمتر می بینیم که مردم به احزاب و گروه های سیاسی اعتماد کنند و آن ها هم در راستای تبیین دردهای مردم و جهت برطرف کردن مشکلات جامعه تلاش کنند.

هاشمی انصافا یک سیاستمدار برجسته و دارای تالیف های مبتنی بر شناخت واقعی از حوادث و وقایع نوظهور و آشنا با تاریخ بود و با همه اتفاقاتی که در عرصه سیاسی، فرهنگی و اجتماعی رخ می داد آشنا بود لذا تحلیل درست و حتی پیش بینی داشت اما تحلیلگرانی که تحلیل آنان مبتنی بر شناخت درست از وقایع و حوادث نباشد نوع نادرستی از رخدادها را به نمایش می گذارند.

این نقطه قوت وی، در کارنامه بسیاری از سیاستمداران و گروه های سیاسی نیست بسیاری در هنگام انتخابات به میدان می آیند تا رای بیاورند.

آیت الله هاشمی احزاب را نجات دهنده کشور می دانست

شما جزء افراد حزبی برجسته در کشور هستید؛ کشور ما برای حل بسیاری از مشکلات نیاز به احزاب قدرتمند دارد؛ ضرورت حزب فراگیر را چقدر ضروری می دانید دیدگاه آقای هاشمی در این باره چه بود؟
 در چندین دیدار گروه های سیاسی با آیت الله هاشمی، بارها نسبت به تشکیل چند حزب قوی و نهادینه شدن تحزب در کشور از ایشان شنیده بودیم و راهکارهایی ارائه می دادند.

آیت الله هاشمی یک شخصیت باتفکر و شاکله حزبی و معتقد به دورنی شدن تحزب در کشور بود و به این باور رسیده بود که تحزب می تواند نجات دهنده کشور باشد.

متاسفانه بخصوص در هشت سال دولت آقای احمدی نژاد که احزاب را اسارتگاه می دانستند و می گفتند که احزاب باج می گیرند که حتی اعضای حزب موتلفه اسلامی نیز به وی معترض شدند؛ برخی انتظارات که باید در جامعه اتفاق می اتفاد اما هیچ گاه شاهد این رخداد نبودیم و امیدواریم که از این پس باشد.

 آیت الله هاشمی قدردان حافظان نظام بود

اصلاح طلبان و اصولگرایان در دوره های مختلف تا زمانی که از قدرت کنار بودند و هر وقت احساس خطر کردند و ضعف در خود دیدند از آیت الله هاشمی استفاده کردند اما وقتی به هدف و قدرت رسیدند فراموش کردند و قدردان نبودند، این قضیه را چگونه تحلیل می کنید؟
چند سال پیش دیداری را در روز شهادت نواب صفوی با آیت الله هاشمی داشتیم آقایی خواستند مرا معرفی کنند که آقای هاشمی گفت نیازی نیست من رئوفیان را می شناسم وی از ابتدا همان خط مستقیمی که داشته تا الان همان خط را رفته و آن مشی اعتدال است.

من خودم تعجب کردم زیرا پست کلیدی ومسئولیت چندانی در نظام نداشتم اما وی به همه جوانب اشراف داشت ومصاحبه های من را رصد می کرد و از مواضع من قدردانی کرد

هاشمی شخصیتی بود که هر کسی را می دید که به نظر وی در مسیر نظام جمهوری اسلامی است از هر فرصتی برای قدردانی استفاده می کرد حتی کسانی که خدمتی در گذشته داشتند و

خیلی ها به لحاظ حمایت های هاشمی به جایی رسیدند نمی شود نمک بخورند و نمکدان بشکنند این دور از مردانگی است این ها باید در همه مواقع و درهمه جا با بیان خاطرات و خدمات وی نام و یاد هاشمی را زنده نگه دارند و از این طریق به نوعی قدردانی و ادای دین کنند.